Heemraad Kees Romijn over het belang van risicodialogen:
“Alleen samen kunnen we ons aanpassen aan het klimaat”

Kees Romijn is heemraad bij het waterschap Rivierenland; hij is daar onder meer verantwoordelijk voor klimaatadaptatie en wateroverlast. In november vorig jaar was hij bij de eerste risicodialoog van de regio Alblasserwaard-Vijfheerenlanden (A5H), samen met vijf andere bestuurders. Ook bij de komende risicodialoog, op 5 november, is hij van de partij.

Wat is volgens u het belang van risicodialogen?

“We hebben de makkelijke maatregelen om ons te beschermen tegen wateroverlast, hitte en droogte al uitgevoerd. Dat zijn de dingen die snel te realiseren zijn, bijvoorbeeld omdat er maar één partij bij betrokken is. Maar de grote stappen, die moeten we nog zetten. En daarvoor is samenwerking nodig. Want water gaat over grenzen heen; als er een fikse bui valt in het hoger gelegen deel van de regio, heeft het lager gelegen deel daar ook last van. We moeten dus samen op zoek naar manieren om ons aan te passen aan extreme omstandigheden. En dat doe je door erover te praten.”

Het is steeds een uitdaging om veel verschillende partijen aan tafel te krijgen. Hoe komt dat, denkt u?

“Niet iedereen voelt de urgentie om werk te maken van klimaatadaptatie. Zo’n droge zomer, met vier hittegolven, helpt natuurlijk wel. Maar urgentie zakt ook snel weg. De temperatuur is gedaald, het regent weer – veel mensen zijn het ongemak van de zomer alweer vergeten. Daarom is het juíst belangrijk dat de risicodialogen er zijn: dan blijft het onderwerp op de agenda staan. En vergeet niet: buiten de ‘klimaatbubbel’ zijn veel mensen bezig met andere problemen. Om die groep aan tafel te krijgen, moet je je verplaatsen in hun wereld.”

Wat betekent dat?

“Neem de tuinders en boeren in onze regio. Die zijn bezig met hun economische toekomst. Moeten ze investeren? Zo ja, waarin? Het zou mooi zijn als ze een koppeling kunnen maken: hun bedrijf verbeteren én iets doen aan klimaatbestendigheid. En dat ze daar dan ook subsidie voor kunnen krijgen. Denk aan druppelirrigatie: een vorm van bewateren die rechtstreeks bij de wortels komt. In de weken dat het zo droog was, moesten we een beregeningsverbod instellen. Met één uitzondering: de bedrijven die druppelirrigatie toepassen. Want dat kost niet veel water. Als meer bedrijven hiertoe overgaan, helpt dat dus op meerdere manieren. Het kost de samenleving minder water én de tuinder behoudt zijn planten.”

Daar zegt u wat: subsidie. Wie heeft het geld daarvoor?

“Waterschap Rivierenland heeft een paar subsidieregelingen voor particulieren, en regelingen voor het vergroenen van schoolpleinen. Maar ik kijk toch vooral naar de Rijksoverheid. Helaas bleek ook tijdens Prinsjesdag dat er niet veel middelen beschikbaar zijn voor klimaatadaptatie. Het onderwerp staat wel hoog op de agenda en de Koning noemde het ook in de troonrede, maar als er iets in beweging moet komen, hoort er ook geld bij.”

Wat kunt u als heemraad doen?

“Het waterschap investeert veel in het klimaatbestendig maken van onder meer de Alblasserwaard. Wij investeren de komende tien tot vijftien jaar ongeveer 400 miljoen euro in het watersysteem en 125 miljoen euro in het verbeteren en versterken van onze rivierdijken. En verder wil ik blijven praten. En luisteren. Ervoor zorgen dat de zogenoemde ‘klimaatbubbel’ groeit. En die bubbel is al best groot hoor. Iedereen doet iedere dag wel iets aan klimaatadaptatie, alleen noemen de meeste mensen het niet zo. Door voorbeelden te laten zien, en erover te praten, ziet die tuinder met zijn druppelirrigatie ineens ook in dat hij zich al aanpast aan het nieuwe klimaat.”